Kijk omhoog naar de kroonlijst: vijf beelden staan daar op een rij tegen de lucht. Zij zijn er niet om te versieren, maar om te onderrichten. Elk verbeeldt een deugd — Gerechtigheid, Hoop, Geloof, Liefde en Kracht — en samen bepalen ze de moraal van de eerlijke handel die dit gebouw moet waarborgen. Gebouwd van 1557 tot 1559 is De Waag van Enkhuizen een van de weinige bewaarde gebouwen van de vroege renaissance in het noorden van Nederland.
Bekijk eerst het lichaam: een strak rechthoekig volume, gedekt door een zadeldak tussen puntgevels, met een topgevel boven de lange gevel. Hier passeerden alle waren die Enkhuizen binnenkwamen: men woog ze om belasting te heffen en om, met de balans als bewijs, geschillen tussen koper en verkoper te beslechten. De Waag was dus tegelijk belastingkantoor en rechtbank van het gewicht.
Werp een blik naar binnen: in de weeghal zijn nog gesneden maskers rond de instrumenten bewaard. En onthoud één detail: vanaf 1636 diende de bovenverdieping als vergader- en lesruimte voor het chirurgijnsgilde. Te zien: de vijf deugdenbeelden op de kroonlijst (Gerechtigheid, Hoop, Geloof, Liefde, Kracht), de topgevel, en de gesneden maskers in de weeghal.
Wist je dat?
De bovenverdieping van de Enkhuizer Waag was vanaf 1636 de anatomie- en vergaderkamer van het chirurgijnsgilde — een geleerd 'theater' boven de handel, zoals dat elders in Holland in dezelfde tijd bestond.
Praktisch
- Waar: Kaasmarkt 8, Enkhuizen.
- Data: 1557–1559.
- Kenmerk: vijf gebeeldhouwde deugden op de kroonlijst.
- Verdieping: chirurgijnskamer vanaf 1636.

